သိုၵ်းမၢၼ်ႈၶိုၼ်ႈမႃးမိူင်းတႆး
ၵမ်းၼႆႉ မၢၼ်ႈၶဝ်ၸင်ႇဝႃႈ- ၶႄႇၽိူၵ်ႇၶဝ် ၶဝ်ႈမႃးၵဝ်းၼႂ်းမိူင်းတႆးယဝ်ႉ ပေႃးဢမ်ႇဢဝ်သိုၵ်း ၵႅတ်ႇၶႄႁႄႉၵင်ႈၼႆႉဢမ်ႇပဵၼ် ႁဝ်းတေၸၢမ်းတူၺ်းမိူင်းတႆးပွတ်းၸၢၼ်း ႁူၵ်းလိူၼ်ၵွၼ်ႇ ဝႃႈၼႆယဝ်ႉ ဢၼ်ၶဝ် ဢဝ်သိုၵ်းၶိုၼ်ႈမႃးယူႇၼၼ်ႉ ၵွပ်ႈသင်? ၵွပ်ႈပိူဝ်ႈၶဝ်ၶႆႈႁၼ်တႆးၼႆႉ တေလိုၵ်ႉၽိုၼ်ႉယူႇႁိုဝ် ဢမ်ႇလုၵ်ႉၽိုၼ်ႉႁိုဝ် တႆးၼႆႉ ၶဝ်တေမီးသၽေႃးၸိူင်ႉႁိုဝ် တေႁတ်းႁၢၼ်ယူႇႁႃ့ ၶဝ်ၵေႃႈတေၶိုၼ်ႈမႃးတႄႇၸၢမ်းတူၺ်း ႁူၵ်းလိူၼ် တႆးၵေႃႈဢမ်ႇႁတ်းတၵ်းသဵင် ယင်းပၢႆၵျေႃးဢဝ် ၵွင်ႈၸၢၵ်ႈလူင် ၸဝ်ႈၾႃႉ လၢႆးၶႃႈ ၵႂႃႇၸဵတ်းလဝ်း ၵွင်ႇဢွၼ်ႇ လၢႆႇၽူဝ်ႇ ၵႃႇပဵင်ႇ (80)ပၢႆသေ ဝႃႈ‘‘ႁဝ်းယိမ်ၵႂႃႇတိုၵ်းသိုၵ်း ပေႃးယဝ်ႉႁဝ်းၸင်ႇၵွႆႈမႃးသူင်ႇ’’ မၢၵ်ႇပဝ်ႇမၼ်းလုၵ်ႈၼိုင်ႈၵေႃႈဢမ်ႇ ဢဝ်မႃးသူင်ႇၶိုၼ်း ၼႆႉပဵၼ်လၢႆးၵိၼ်ၵျေႃႇ မိူဝ်ႈဢွၼ်တၢင်းသေၼႆႉၵေႃႈဢမ်ႇႁူႉလွင်ႈ ထိုင်မႃးတၢၼ်ႇၶၢဝ်းၼႆႉၵေႃႈ ဢမ်ႇႁူႉလွင်ႈ။
ၵမ်းၼႆႉၵွပ်ႈပိူဝ်ႈမိူင်းတႆး ၵဝ်းယုင်ႈၼႃႇယဝ်ႉလႄႈ ၵမ်ႈၽွင်ႈ ၵူဝ် ၵႂႃႇပဵၼ်ၸႂ် ၶႄႇၽိူၵ်ႇ ၵမ်ႈၽွင်ႈၵူဝ် လုၵ်ႉၽိုၼ်ႉ ၵွင်ႈၵၢင်ႇၸိူဝ်းတႆႉတေလႆႈသိမ်းပၼ် လူင်ပွင်ၸိုင်ႈ မူတ်းမူတ်းၵူႈမိူင်း၊ လူင်ပွင်ၸိုင်ႈတေလႆႈယိပ်းၵႅမ်း၊ မိူဝ်ႈလႂ်လူဝ်ႇမႃးၸင်ႇထုၵ်ႈပၼ်။
ၼႆၵေႃႈၸဝ်ႈၾႃႉၶဝ်ပဵၼ်ၽူႈဢွၼ်ႁူဝ်သေ သိမ်းပၼ်ထႅင်ႈမူတ်းယဝ်ႉ ပိူၼ်ႈႁူႉဝႃႈ ငူးဢမ်ႇမီးၵွင်ႉ ပိူၼ်ႈၵေႃႈဢမ်ႇၵူဝ်ယဝ်ႉ။ ၵွပ်ႈပိူဝ်ႈၼႂ်းမိူင်းတႆးပွတ်းႁွင်ႇၵေႃႈ
သိုၵ်းမၢၼ်ႈၶဝ် ၶိုၼ်ႈမႃးႁူမ်ႇငမ်းယဝ်ႉ၊ၶေႇၽိူၵ်ႇၶဝ်ၵေႃႈ ၶဝ်ႈၵဝ်းထႅင်ႈယဝ်ႉ၊ ပေႃး
ၽိူၵ်ႇတေႃႇမၢၼ်ႈတႄႉ ယိုဝ်းၵၼ်ယူႇ၊ ၽႂ်တၢႆဢမ်ႇတၢႆတႄႉဢမ်ႇႁူႉ၊
ပေႃးၵႃႉၶၢႆယႃႈၽိၼ်ႇမႃးယဝ်ႉ သမ်ႉမႃးၸႅၵ်ႇၽႄၼမ်ႉတွၼ်းမၼ်းမႅင်ႇၵၼ်ဝႃႈ- "ၵႂႃႇတိုၵ်းလႄႈ သိုၵ်းမၢၼ်ႈ၊ ၵႂႃႇတိုၵ်းလႄႈသိုၵ်းၶေႇၽိူၵ်ႇ" ဝႃႈၼႆ။
မၼ်းၵေႃႈဢမ်ႇၵႂႃႇတိုၵ်း၊ မၼ်းၵႂႃႇတေႃႉဢဝ်ၵွင်ႈလႄႈ မၢၵ်ႇၵွင်ႈဢၼ်ၶႄႇၽိူၵ်ႇၶဝ်တေႃႉမႃး ပၼ်ၼၼ်ႉၵွႆး၊ ယိုဝ်းၵၼ် ထူင်ႉထိင်ႉ ထူင်ႉထၢင်ႉ၊ ဢၼ်ငိူဝ်ႈၼၼ်ႉၵေႃႈတၢႆယူႇၼင်ႇၵဝ်ႇ
ႁဵတ်းၸိူင်ႉၼႆသေ သိုၵ်းၵေႃႈ တဵမ်မိူင်းတႆးယဝ်ႉ။ သမ်ႉဝႃႈထႅင်ႈ-"မိူင်းႁဝ်းၼႆႉလူဝ်ႇပဵၼ်မိူင်းပြေႇထွင်ႇၸု တီႇမူဝ်ႇၶရေႇၸီႇ။
ဢႃႇၼႃၼႆႉ မၼ်းတေဢမ်ႇလႆႈၵႂႃႇၸုၵၼ်လၢႆတီႈၸိူင်ႉၼႆ တေႃႈၼင်ႇမိူင်းဢိၼ်တိယၼႆႉ ၸဝ်ႈၽႃႉၶဝ် ၵူႈမိူင်းမိူင်း ပိူၼ်ႉၸုၼ်ႉၶျႃႉ ဢႃႇၼႃႇသေယဝ်ႉ ပိူၼ်ႈႁဵတ်းလူင်ပွင်ၸိုင်ႈဢၼ်လဵဝ်ၵွႆး သူၸဝ်ႈၵႂႃႇလွမ်တူၺ်းလႄႈ ပေႃးဢမ်ႇယုမ်ႇ ဢဝ်ငိုၼ်းၸၢႆႇၼွၵ်ႈမိူင်းတဵမ်ထွင်းသေ ၵႂႃႇလႄႇတူၺ်းလႄႈ။
ၸႃႉသေ ဢမ်ႇယၢမ်ႈလႆႈႁၼ် မိူင်းပိူၼ်ႈ သမ်ႉၵႂႃႇဢၢမ်းသေ ပွၵ်ႈမႃးၵွႆး တေၸွပ်ႇၸိူင်ႉႁိုဝ် တေထၢမ်ၸိူင်ႉႁိုဝ် ၶဝ်ၵေႃႈဢမ်ႇႁူႉ၊ ပေႃးတၢၼ်ႇၵူၼ်းလွႆလူင်းတူင်ႈယဝ်ႉ ပေႃးလႆႈသိုဝ်ႉၵိၼ် ၶဝ်ႈသဵၼ်ႈၶဝ်ႈသွႆးယဝ်ႉ ဝႃႈမၼ်းၵျႃႉၼႃႇၼႆ-ၶိုၼ်းမိူဝ်းၶိုၼ်းၼိူဝ်လွႆ ၶိုၼ်းပဵၼ်ၵူၼ်းလွႆၵူၺ်းၼင်ႇၵဝ်ႇယဝ်ႉ။
ၸဝ်ႈၾႃႉတႆးႁဝ်းၶဝ်ၵေႃႈ ၵႂႃႇၸွပ်ႇထတ်း မိူင်းဢိၼ်ႇတိယၵေႃႈ မိူၼ်ၼင်ႇၼၼ် ၸႃႉသေဢမ်ႇယၢမ်ႈလႆႈႁၼ် ဝၢၼ်ႈယႂ်ႇမိူင်းလူင် ၵႂႃႇၵျေႃႇမူၼ်ႈသေ ငိုၼ်းၸမ်တေမူတ်းယဝ်ႉၵေႃႈ ၶိုၼ်းပွၵ်ႈမႃးမိူင်းတႆးသေ ဢမ်ႇလႆႈသင်မႃး၊ မၼ်းၵေႃႈဝႃႈ ၵျႃႉတႄႉဢိူဝ်ႈ၊ ဢွၼ်ၵၼ်ၸုၼ်ႉဢႃႇၼႃႇလႄႈႁဝ်း ဝႃႈၼႆ _သမ်ႉဢွၼ်ၵၼ်မႃးၸုၼ်ႉဢႃႇၼႃႇ ၵႃႈတီႈဝဵင်းတူၼ်ႈတီး(တွင်ႇၵျီး) သေၵုမ်ႇမဝ်းယူႇႁဵတ်းၼႆၼႆႉလိၵ်ႈၵိၼ်ၵႅၼ်ႇ သိပ်းပီၵေႃႈ ႁဵတ်းပူၼ်ႉယဝ်ႉ။ ၸဝ်ႈၾႃႉပွတ်းပွႆႇဢႃႇၼႃႇ ဢမ်ႇမီးလွင်ႈသင်ယဝ်ႉ ဢမ်ႇၸၢင်ႈလၢတ်ႈသင်ယဝ်ႉပဵၼ်ၼႆမႃးယဝ်ႉ။ ၵူၼ်းၵေႃႉပဵၼ်ၽူႈႁၵ်ႉၸိူဝ်ႉၸၢတ်ႈဝၢၼ်ႈမိူင်းၶဝ်ၸိူဝ်းၼၼ်ႉ ဢမ်ႇၶၢမ်ႇလႆႈယဝ်ႉ၊ မိူဝ်ႈလဵဝ်ၼႆႉ ပိုင်ႈမႆႉၵေႃႈမႆႉႁၵ်း၊ ပိုင်ႈလၵ်းၵေႃႈလၵ်းၵူၼ်ႇ၊ ပဵၼ်ပႃၵေႃႈ ၼမ်ႉႁႅင်း ဢမ်ႇၸၢင်ႈႁဵတ်းႁိုဝ် ၵႃႈဢၼ်မီးဢဵၼ်မီးႁႅင်းဢွၼ်ႇႁႃသိုဝ်ႉလႆႈတၢင်းၼွၵ်ႈၵေႃႈသိုဝ်ႉ လႆႈၵႃႈႁိုဝ်ၵေႃႈၽႂ်ဢမ်ႇႁူႉ ဢၼ်လၵ်ႉသိူင်ႇလၵ်ႉသိမ်ဝႆႉၸိူဝ်းၼၼ်ႉ၊ ၸင်ႇမႃး ၶွၼ်ႈဢဵၼ်ၶွၼ်ႈႁႅင်းၵၼ်သေ ၸင်ႇၵေႃႇတင်ႈမုၵ်ႉၸုမ်း ၵူႈၸၢတ်ႈလုၵ်ႉၽိုၼ်ႉၶိုၼ်ႈမႃး၊ ၵႃႈတီႈၼမ်ႉၵျွတ်ႈ၊ ၼမ်ႉထႃး၊ လွႆပၢင်ပႅၵ်ႇ၊ လႄႈလွႆမၢၵ်ႇဢၢင်ၶၢင် ပဵၼ်မႃးမုၵ်ႉၸုမ်းၵူႈၸၢတ်ႈလုၵ်ႉၽိုၼ်ႉယူႇယဝ်ႉ။
ၵမ်းၼႆႉလုၵ်ႈဢွၼ်ႇႁူင်းႁဵၼ်း ၸၼ်ႉၸွမ်ၶဝ်ႈၵေႃႈၶဝ်ႈမႃး၊ ၸဝ်ႈရႁၢၼ်း သင်ႇၶႃႇၶဝ်ၵေႃႈ ၶဝ်ႈမႃးယဝ်ႉ၊ ၸုမ်းလုၵ်ႉၽိုၼ်ႉၼႆႉႁႅင်းယႂ်ႇမႃးယဝ်ႉ။
ၵမ်းၼႆႉသမ်ႉဝႃႈ- ၵူၼ်းတႆးလုၵ်ႉၽိုၼ်ႉ၊ တႆးၽိုၼ်ႉမိူင်း၊ တႆးၵူၼ်းၸူၼ် -ဝႃႈၼႆ ၽၢႆႇၼိုင်ႈၵေႃႈ လူဝ်ႇတိုၵ်းတႆးၽိုၼ်ႉမိူင်း တႆးၵူၼ်းၸူၼ်၊ ၽၢႆႇၼ်ုင်ႈၵေႃႈသမ်ႉဝႃႈလူဝ်ႇတိုၵ်း ဝတ်ႉၵႂႃႇ ဝတ်ႉၶိုၼ်း ၶႄႇၽိူၵ်ႇ၊ ၶႄႇယမိူင်း ၸိူဝ်းၼႆႉႁႅင်းယႂ်ႇမႃး ငိုၼ်းၶမ်းၵေႃႈမၼ်မႃး ယႃႉတဝ်ပႃးမိူင်းထႆး၊ ထႆးဢမ်ႇၶၢမ်ႇ တၢင်ႇလိၵ်ႈထိုင် လုမ်းလူင်ၵမ်ႇၾႃႇဝႃႈ- "ၶႄႇၽိူၵ်ႇၸိူဝ်းၼႆႉ လုၵ်ႉၼႂ်းမိူင်းမၢၼ်ႈသေမႃး ယႃႉၵဝ်းၼႂ်းမိူင်းႁဝ်း မႃးယႃႉတဝ် ၶွပ်ႇၼမ်ႉလႅၼ်လိၼ်ႁဝ်း" - ၵွပ်ႈဢိူဝ်ႈၸိူင်ႉၼႆ လုမ်းလူင်ၵမ်ႇၾႃႇ ၸင်ႇႁဵတ်းလိၵ်ႈမႃးၸူးမိူင်းမၢၼ်ႈ "ၶႄႇၽိူၵ်ႇၼႆႉလုၵ်ႉတီႈမိူင်းမၢၼ်ႈသေမႃးၵဝ်းၼႂ်းမိူင်းထႆး ႁဵတ်းၸိူင်ႉၼၼ် ၸိူင်ႉၼႆ လုသုမ်းၸိူင်ႉၼၼ်ႉၸိူင်ႉၼႆ"။ ၼႂ်းမိူင်းတႆးၵေႃႈ ၸုမ်းဢၼ်တင်ႈၼႃႈတင်ႈတႃၼၼ်ႉလႆႈတႅမ်ႈလိၵ်ႈတၢင်ႇထိုင် လုမ်းလူင်ၵမ်ႇၾႃႇၵႂႃႇ ႁႂ်ႈသိမ်းၶိုၼ်းၶႄႇၽိူၵ်ႇ
ၵွပ်ႈၼၼ်မၢၼ်ႈၶဝ်လႆႈၼႃႈဢၢႆ သေယဝ်ႉၵေႃႈၸင်ႇလႆႈသိမ်းၶိုၼ်းၶႄႇၽိူၵ်ႇ၊ ႁူမ်ႈဝႃႈ လိုပ်ႈၵေႃႈဢမ်ႇမူတ်းၼင်ႇၵဝ်ႇ ယင်းတိုၵ်ႉၵိုတ်းယူႇ၊ မိူၼ်ၼင်ႇ တပ်ႉၸုမ်း (93) လႄႈ တပ်ႉၸုမ်း(5) ၶႄႇလၢဝ်းလီး၊ ၶႄႇလၢဝ်တွၼ် တေႃႇထိုင်ဝၼ်းမိူဝ်ႈလဵဝ်ၼႆႉ ယင်းတိုၵ်ႉမီးယူႇ။ ႁဵတ်းသင်လႄႈဝႃႈၼၼ် မိူင်းတႆးႁဝ်းၼႆႉ ပဵၼ်မိူင်းမၢၵ်ႈမီးလီပဵၼ် ၶႄႇၸိူဝ်းၼၼ်ႉ တိုဝ်းၶႅပ်းတိၼ်ၶၢႆႉဢွၼ်ႇသေၶဝ်ႈမႃး၊ ၽႃႈမႆပၢႆႉမႃႇတၢင်ႇၵွင်းလင်သေၶဝ်ႈမႃး၊ မႃးပႆႇတၼ်းႁိုင်သင် ပေႃးပဵၼ်ပေႃႈလဵင်ႉလူင်၊ လၢဝ်းပၢၼ်းလူင်၊ ၸဝ်ႈၾႃႉလူင်း ၸိူဝ်းၼႆႉၵႂႃႇ
ဢဝ်မေး သၢမ်သီႇၵေႃႉ၊ မေးတႆးဢွၼ်ႇႁဝ်းၼႆႉ ဢဝ်ပဵၼ်ၵဝ်ႈပဵၼ်သိပ်း ႁဵတ်းၸိူင်ႉၼႆယူႇယဝ်ႉ။
တၶိၼ်ႇၸေႃး ဢၼ်မီးတၢင်းမိူင်းရၶႅင်ႇၼၼ်ႉ ၶဝ်သမ်ႉႁဵတ်းတီႈၵလႃး "ပူႇၵျႃႇယီတိၼ်ႇ" လႄႈ ၵလႃးၸိူဝ်းၼႆႉ ဢမ်ႇၶၢမ်ႇလႆႈသေ ပၢႆႈၶဝ်ႈၵႂႃႇ ၼႂ်းမိူင်းဢိၼ်ႇတိယ မိူဝ်းတိူင်ႇလူင်ပွင်ၸိုင်ႈဢိၼ်တိယ လူင်ပွင်ၸိုင်ႈဢိၼ်ႇတိယ ၸင်ႇလၢတ်ႈတေႃႇမၢၼ်ႈဝႃႈ "ၶဝ်ၸိူဝ်းၼႆႉ ပဵၼ်ၵူၼ်းမိူင်းသူလူး ပၢႆႈၶဝ်ႈမႃးၼႂ်းမိူင်းႁဝ်းလၢႆမိုၼ်ႇ လၢႆသႅၼ်ယဝ်ႉ ၵွပ်ႈပိူဝ်ႈၸိူင်ႉၼႆႁွင်ႉမိူဝ်းၶိုၼ်းသေ ပၼ်တီႈသူၼ် တီႈႁႆႈ
တီႈၼႃး ၶဝ်ႈၶိုၼ်းသေꧦ ဝႃႈၼႆ။
မၢၼ်ႈၶဝ်ၵေႃႈဢမ်ႇလိူဝ်လႆႈ လူင်ပွင်ၸိုင်ႈဢိၼ်တိယလႄႈ ၶဝ်ၶိုၼ်းႁွင်ႉၶဝ်ႈမႃးၶိုၼ်းယဝ်ႉ ပေႃးႁွင်ႉၶဝ်ႈမႃးယဝ်ႉ၊ တၶိၼ်ၸေႃးၼႆႉ ဢၢပ်ႈဝႃႈမၼ်းတၢႆယဝ်ႉၵေႃႈမီးမီး ဢမ်ႇပႆႇတၢႆၵေႃႈမီးမီး၊
ဢဝ်ႁၢႆလၢႆႁၢႆလွၵ်ႇၵႂႃႇ မၢၼ်ႈၵေႃႈပဵၼ်မၢၼ်ႈၶိုၼ်းၵွႆးၼင်ႇၵဝ်ႇယဝ်ႉ၊ ၵမ်းၼႆႉၵိုတ်းတၶိၼ်ႇတၢၼ်းထုၼ်း ၵေႃႈသမ်ႉဝႃႈတၢႆယဝ်ႉ၊ ယင်းၵိုတ်းၵျၢၼ်ႇတပေးမၼ်း ပတဵင်းတိၼ်ႇ၊ ၼႆႉၵေႃႈ ပဵၼ်ၺၢၼ်ႇမၢၼ်ႈၵူၺ်းၼင်ႇၵဝ်ႇ ပၢႆႈၶဝ်ႈၼႂ်းမိူင်းၶႄႇ ယွၼ်းလွင်ႈၸွႆႈထႅမ်တီႈၶႄႇယဝ်ႉ။
ၶႄႇၵေႃႈသမ်ႉယုမ်ႇတႄႉ သမ်ႉပၼ်တႄႉ၊ ဝႃႈတေၶဝ်ႈသိမ်းမိူင်းမၢၼ်ႈ၊ ပေႃးၶဝ်လႆႈလွင်ႈၸွႆႈထႅမ်သေယဝ်ႉ သမ်ႉမႃးၵဝ်ၼႂ်းမိူင်းတႆး၊ မိူင်းဝ၊ ဢဝ်ဝ ႁဵတ်းလုၵ်ႈသိုၵ်း၊ မၢၼ်ႈတႄႉတၢၼ်ႇတၢၼ်ႇ၊ ဝၼမ်ၼမ်၊ ႁူဝ်ပူဝ်ႇမၼ်းပဵၼ်မၢၼ်ႈ၊ ၶႃႈတၢႆမၼ်းပဵၼ်ဝ၊ ၸႃႉသေဢမ်ႇႁူႉသင်၊ သမ်ႉမင်လူင်မႃးထႅင်ႈမိူင်းတႆး၊
မႃးပဝ်လုၵ်ႈမႄႈတႆး ႁဵတ်းလုၵ်ႈသိုၵ်း၊ သမ်ႉၶိုၼ်းတိုၵ်းၼႂ်းမိူင်းတႆး၊ သမ်ႉၶိုၼ်းယႃႉၼႂ်းမိူင်းတႆးၵွႆး ဢမ်ႇၵႃးလႄႈ မုၵ်ႉၸုမ်း တႆးႁဝ်း ဢၼ်ဝႃႈ-"ပႃႇတီႇမႂ်ႇသုင်ၸိုင်ႈတႆးꧦ ၼၼ်ႉ သမ်ႉၸူဝ်းမႃး၊ မႃးၵဝ်ထႅင်ႈလႄႈ သမ်ႉမႃးတႅၵ်ႇယႅၵ်ႈၵၼ်၊ ၵမ်ႈၽွင်ႈဢမ်ႇၶၢမ်ႇပဵၼ်ၶီႈၶႃႈၶွမ်ႇမိဝ်ႇၼိတ်ႉ၊ ၵူၼ်းလူင်ၶဝ်ၵမ်ႇၽွင်ႈပၢႆႈၶဝ်ႈ ၼႂ်းမိူင်းထႆးသေ ၵမ်ႈၽွင်ႈသမ်ႉဝႃႈ ၶွမ်ႇမိဝ်ႇၼိတ်ႉပိူၼ်ႈလီလူး၊ ပိူၼ်ႈမီးၵွင်ႈၵၢင်ႇလူး ႁဝ်းၵႂႃႇပွင်းၵၼ်သေ ႁႅမ်မၢၼ်ႈပႅတ်ႈ၊ ပေႃးႁဝ်းယဝ်ႉယဝ်ႉ ႁဝ်းၸင်ႇႁၢင်ႈႁႅၼ်းမိူင်းတႆးႁဝ်း ဝႃႈၼႆ။
ၼႆႉၵေႃႈ "ႁၼ်ယိူဝ်ႇဢမ်ႇႁၼ်းမဵတ်း၊ ဢဝ်ပႃႁဵတ်းၼမ်ႉၽိတ်ႉ" ၼင်ႇၵဝ်ႇ။ ၵႂႃႇပွင်းသေယဝ်ႉ လိူဝ်သေမႃးတိုၵ်းမိူင်းတႆး၊ မႃးမိပ်ႇၵိၼ်ၶဝ်ႈၼမ်ႉ ၶဝ်ႈသၢၼ်ၼႂ်းမိူင်းတႆး၊ မႃးဢဝ်လုၵ်ႈယိင်း ၼၢင်းသၢဝ်တႆး ဢဝ်ဝူဝ်း ဢဝ်ၵႂၢႆးတႆး ႁဝ်းၼၼ်ႉၵႂႃႇၵိၼ်ၼမ်ၼႃႇၼႅၼ်ႇယဝ်ႉ ဢမ်ႇၸႂ်ႈႁိုဝ်? ၵွပ်ႈပိူဝ်ႈတၢင်းၽိတ်းၼမ်သေ တၢင်းလီလႄႈ လၼ်လိၼ် သွတ်ႉသဵတ်ႉ ဢွၵ်ႇပၢႆႈမႃးၶိုၼ်း၊ မႃးႁႃမူႇၸုမ်းတႆးႁဝ်းၶိုၼ်းၵွႆးၼင်ႇၵဝ်ႇယဝ်ႉ။
ၵွႆႈၵႃႈ ယင်းတိုၵ်ႉၵိုတ်းယူႇၵမ်ႈၽွင်ႈ၊ မၢၼ်ႈသမ်ႉဝႃႈႁိုဝ်ႁင်းၶဝ်လႃႇ? ၸဝ်ႈသိူၼ်ထႅၼ်ႈႁိူၺ်း! ၸဝ်ႈပူဝ်ႇတေႇဝိၼ်ႇႁိူၺ်းႉႉႉ ၵဝ်ၶႃႈ ပတဵင်းတိၼ်ႇ ၼႆၵေႃႈထဝ်ႈၼႃႇယဝ်ႉ၊ ဝၼ်းၼိုင်ႈမႃးမိူင်းမၢၼ်ႈၼႆႉ ႁဝ်းတေလႆႈယူႇ၊ မိူင်းမၢၼ်ႈၼႆႉ မိူဝ်ႈၵွၼ်ႇတႆးႁဝ်းယၢမ်ႈႁဵတ်းၶုၼ်မၼ်းမႃးယူႇ၊ ၵမ်းၼႆႉပေႃးႁဝ်း လႆႈမိူင်းမၢၼ်ႈယဝ်ႉ သူၸဝ်ႈၶိုၼ်းၵႂႃႇႁဵတ်းၶုၼ်မၼ်းလႄႈ သမ်ႉဝႃႈၸိူင်ႉၼႆ။
ပိူၼ်ႈတူတ်း ႁႂ်ႈမႃၸႂ်လီ၊ ဢွႆႇႁႂ်ႈတပ်းၶဝ်ၵီႈ၊ ဢဝ်ႁႂ်ႈတပ်းၶဝ်ၵီႈယဝ်ႉ ၶဝ်ၵေႃႈၵိူဝ်းယဝ်ႉ၊ ထၢင်ႇဝႃႈတေလႆႈပဵၼ်ၶုၼ်ႁေႃၶမ်းမိူင်းမၢၼ်ႈ ဢမ်ႇၶၢမ်ႇယွမ်း၊ ၵွႆးၵႃႈၵဵပ်းၶဝ်ႈသၢၼ် လဵင်ႉသြႃႇလူင်ၶဝ်ၸိူဝ်းၼၼ်ႉ ယွၼ်းဝူဝ်းယွၼ်းၵႂၢႆးလဵင်ႉ သြႃႇလူင်ၶဝ် ၸိူဝ်းၼၼ်ႉ- ၵူၺ်းၵႃႈ မိူင်းမၢၼ်ႈ ၵိုင်ႇၵႃႈ မေႈမိုဝ်းတဵၵ်းၼိုင်ႈဢမ်ႇယဵပ်ႇလူင်းၵႂႃႇ၊ ၵႆႉသင်ႇဝႃႈၶဝ်တေလူင်းၵႂႃႇ မိူင်းမၢၼ်ႈ၊ တေႃႈလိၼ်မၢၼ်ႈၼၼ်ႉ ၶဝ်ယင်း ဢမ်ႇတႆႇတူၺ်း၊ သေမႄႈမိုဝ်းၼိုင်ႈၵေႃႈ ၶဝ်ယင်းဢမ်ႇယဵပ်ႇလူင်းၵႂႃႇ၊ ယူႇပွတ်းဢွၵ်ႇၶူင်းလႄႈပွတ်းတူၵ်းၶူင်းၸိူဝ်းဢၼ်မိူင်းတႆးႁဝ်းမၢၵ်ႈမီးလီပဵၼ်ၼၼ်ႉၵွႆး ဢဝ်းမေးႁဵတ်းၽေးသႂ်ႇမိူင်းတႆးတႄႉတႄႉ။
ၵမ်းလိုၼ်းမႃး ဝၢႆးသေ မဝ်ႇသိုဝ်ႈတုင်းတၢႆယဝ်ႉ -တိုၼ်ႇသႅဝ်းၽိၼ်ႉ သမ်ႉၶိုၼ်ႈမႃးလွမ်တူၺ်းပၵ်းပိူင် ဢၼ်မၢၼ်ႈၶဝ်ႁဵတ်းတႆးလႆႈၶၢမ်ႇ၊သေ ၸင်ႇတၢင်ႇလိၵ်ႈၼႄလုမ်းၵမ်ႇၾႃႇ ႁၼ်ထိုင်မိူင်းမၢၼ်ႈလႄႈမိူင်းၶႄႇ တေလႆႈဝႆႉသၽေႃးၸိူင်ႉႁိုဝ် ၼိူဝ်မိူင်းတႆး။
တႆးၶဝ်ၼႆႉ သင်ဝႃႈယူႇၵပ်းၸပ်းၵၼ်တင်းႁဝ်းတႄႉ သိူၵ်ႈပိုၼ်းမိူဝ်ႈၵွၼ်ႇမီး၊ ယူႇၵပ်းၸပ်းၵၼ်မိူင်းမၢၼ်ႈၼႆႉ တႆးၶဝ်တိုၼ်းဢုပ်ႉမူတ်းမူတ်း၊ မၼ်းတိုၼ်းပဵၼ်မိူင်းတႆးၵွႆး၊ ၶွပ်ႇၼမ်ႉ လႅၼ်လိၼ်ၸိူဝ်းၼႆႉ ပေႃးၼင်ႇ ႁိမ်ဢဝ်ၶူဝ်းတႆးသေၼုင်ႈၵွႆး၊ ဝၼ်းၼိုင်ႈမႃးပေႃးတႆးပေႉၶိုၼ်းတႄႉ တေဢမ်ႇပွင်ႇလွင်ႈသင်ယဝ်ႉ။
ၵွပ်ႈပိူဝ်ႈၶႄႇၶဝ် ႁၼ်ထိုင်ၸိူင်ႉၼႆသေ မၢၼ်ႈၵေႃႈမၼ်းဢမ်ႇၸွႆႈ၊ တႆးၵေႃႈမၼ်းဢမ်ႇၸွႆႈယဝ်ႉ၊ ယူႇတင်းၼွၵ်ႈမၼ်းသေ ပႂ်ႉလွမ်တူၺ်းယူႇယဝ်ႉ၊ ၸုမ်းပတဵင်းတိၼ်ႇ ၶဝ်ၼႆႉ ဢမ်ႇၸွႆႈလႃးလႃးတႄႉဢမ်ႇၸႂ်ႈ၊ ပေႃးၶဝ်မီးငိုၼ်းၵႂႃႇသိုဝ်ႉဢဝ်တႄႉ လႆႈယူႇ၊ ၶဝ်မီးငိုၼ်းၵႃႈႁိုဝ်ၵေႃႈ ပိူၼ်ႈပၼ်ၵႃႈၼၼ်ႉၵွႆး၊ လိူဝ်သေၼႆႉ ဢမ်ႇမီးသင် ၵွပ်ႈပိူဝ်ႈဢမ်ႇမီးတၢင်းၵမ်ႉၸွႆႈထႅမ်လႄႈ မိူင်းတႆးၼႆႉ ပဵၼ်ၵၢၼ် "တိၵူၼ်း
ဢဝ်ငိုၼ်း" ယဝ်ႉ ပေႃးထၢင်ႇၽႂ်မီးငိုၼ်းၵေႃႈ မတ်ႉဢဝ်ၵႂႃႇ မႃးထုတ်ႇဢဝ်လႄႈ ဝႃႈၼႆ- ယွၼ်းလုၵ်ႈသိုၵ်း၊ ပေႃးဢမ်ႇၵႂႃႇ တေလႆႈပၼ်ငိုၼ်းၵႃႈၼၼ်ႉၵႃႈၼႆႉလႄႈ
ယွၼ်းဝူဝ်း၊ ယွၼ်းၵႂၢႆး၊ ပေႃးဢမ်ႇပၼ်လႆႈ ဢဝ်မႃးလုၵ်ႈယိင်း လုၵ်ႈၸၢႆးသူလႄႈ၊ ဢမ်ႇမီးလုၵ်ႈယိင်းၵေႃႈပၼ်လုၵ်ႈၸၢႆးလႄႈ၊ ဢမ်ႇမီးလုၵ်ႈၸၢႆးၵေႃႈပၼ်လုၵ်ႈယိင်းလႄႈ၊ မိပ်ႇၵိၼ်မိူင်းတႆးယူႇႁဵတ်းၼႆ ၵမ်းၼႆႉတႆးၵေႃႈၵွတ်းယဝ်ႉ ၽၢၼ်ယဝ်ႉ၊ သမ်ႉၸႂ်ႉၵၼ်ၽုၵ်ႇယႃႈၽိၼ်ႇ၊ ၼိုင်ႈႁိူၼ်းတေလႆႈၽုၵ်ႇၵႃႈၼၼ်ႉ ၵႃႈၼႆႉ၊ ပေႃးဢမ်ႇၽုၵ်ႇတေပၼ်တၢမ်ႇ၊ ၽုၵ်ႇယဝ်ႉယႃႇၶၢႆပၼ်ၽႂ်၊ လူဝ်ႇမႃးၶၢႆပၼ်ႁဝ်း၊ သင်လႆႈႁူႉဝႃႈၵႂႃႇၶၢႆတၢင်ႇတီႈ တၵ်းပၼ်တၢမ်ႇတၢႆ ၼႆသေ- ၽုၺ်ႇဝႆႉတီႈသိုဝ်ႉၶၢႆယႃႈ၊ တႃႇၶဝ်ၼၼ်ႉၼႆၵေႃႈ ပဵၼ်ၺၢၼ်ႇမၢၼ်ႈ မ.သ.လ. တင်းမၢၼ်ႈလႅင် ပ.ၵ.ပ ႁိပ်ႇတိၵ်း မိူင်းတႆးႁဝ်းၵွႆးၼင်ႇၵဝ်ႇယဝ်ႉ။
မၢၼ်ႈ မ.သ.ပ ၶဝ်ၵေႃႈတႄႇဢဝ်ထူဝ်ႇလိၼ်၊ ငႃး၊ ၶဝ်ႈပိူၵ်ႇ၊ ၶဝ်ႈသၢၼ်၊ ၸိူဝ်းၼႆႉ တေလႆႈၵႂႃႇၶၢႆပၼ်ၶဝ်၊ ၶဝ်တမ်းပိူင်မၼ်းမႃး၊ မႃးတႅၵ်ႈၼႃႈလိၼ် ၵႃႈၼႆႉၼိုင်ႈ၊ ၶဝ်ႈဢွၵ်ႇမၼ်းၵႃႈၼႆႉၼိုင်ႈ၊
တေလႆႈၶၢႆပၼ်ႁဝ်းၵႃႈၼႆႉ၊ ဢွၵ်ႇဢမ်ႇဢွၵ်ႇဢမ်ႇႁူႉ၊ ၸွမ်းၼင်ႇၶဝ်တႅပ်းတတ်းၼၼ်ႉ လႆႈၵႂႃႇၶၢႆပၼ်ၶဝ်၊ ၼႆႉၵေႃႈသမ်ႉႁိပ်ႇယူႇတၢင်းၼိုင်ႈ ဢမ်ႇၶၢႆဢမ်ႇလႆႈ၊ ၼႆႉၵေႃႈပဵၼ်ၽေးလူင် တဵင်ႁူဝ်ဝႆႉယူႇ ၽၢႆႇၼိုင်ႈ၊ သမ်ႉဝႃႈ သမ်ႉဝႃႈလုၵ်ႈယိင်းလုၵ်ႈၸၢႆး ဝူဝ်းၵႂၢႆး ဢမ်ႇပၼ်ဢမ်ႇလႆႈ၊ ငိုၼ်းၶမ်းဢမ်ႇပၼ်ဢမ်ႇလႆႈ၊ ၼႆႉၵေႃႈသမ်ႉႁိပ်ႇတဵၵ်းတဵင် ထႅင်ႈတၢင်းၼိုင်ႈယဝ်ႉ။
ၵွပ်ႈၼၼ် ၵူၼ်းမိူင်းတႆးၼႆႉ ယႃႇဝႃႈတေလုၵ်ႉၽိုၼ်ႉမၢၼ်ႈ၊ သမ်ႉလိုမ်းတူဝ်သေ ၽၢႆႇၼိုင်ႈၵႂႃႇမဝ်းၸွမ်းမၢၼ်ႈၵမ်ႇ၊ ၽၢႆႇၼိုင်ႈ ၵႂႃႇမဝ်းၸွမ်းမၢၼ်ႈလႅင်၊ ၸိူဝ်းဢၼ်ယူႇၼႂ်းဝဵင်းၼၼ်ႉၼႆႉၵေႃႈသမ်ႉလိုမ်းပႅတ်ႈ ၸိူဝ်ႉၸၢတ်ႈယဝ်ႉ မၢၼ်ႈသမ်ႉပၼ်ၵိၼ်ငိုၼ်းလိူၼ် လ.ၶ လတႃႇ ပေႃးလႆႈလဵင်ႉလူလုၵ်ႈမေး ႁိူၼ်းယေးဢွၼ်ႇဢိမ်ႇတွင်ႉတဵမ်ပိၵ်းပိၵ်းၵေႃႈပဵင်းၸႂ်ယဝ်ႉ ၼႆယူႇယဝ်ႉ။
ၼႆႉၵေႃႈ လိုမ်းပႅတ်ႈ ဝၢၼ်ႈမိူင်းၸိူဝ်ႉၶိူဝ်းသေယဝ်ႉ ၸိူဝ်းဢၼ် ႁၼ်ထိုင် ၸိူဝ်ႉၸၢတ်ႈ လႆႈတုၵ်ႉၶ ယၢပ်ႇၽိုတ်ႇ ၶၢၼ်ၸႂ် တေတူၵ်းလူမ်ႉၸူမ်ႁၢႆယဝ်ႉ ဢၼ်ဝႃႈၼၼ်ႉ ဢဝ်သၢႆၸႂ် ၸိဝိတ်ႉ ၸဝ်ႈၵဝ်ႇ လႅၵ်ႈသေယဝ်ႉ ၸင်ႇၸူႉတုမ်လုမ်းၵၼ် ၶိုင်ႁဵတ်းၵၢၼ်ဝၢၼ်ႈမိူင်း ႁႂ်ႈပေႃးလႆႈတဵမ်တီႈၼၼ်ႉ- ၽၢႆႇၼိုင်ႈမၢၼ်ႈလႅင် သေႃႇသူၼ်းမဵဝ်းၼိုင်ႈ၊ ၽၢႆႇၼိုင်ႈ မၢၼ်ႈၵမ်ႇသမ်ႉႁေႃးမဵဝ်းၼိုင်ႈ၊ သေႃႇသူၼ်းမဵဝ်းၼိုင်ႈ- ႁဵတ်းပွႆးသေႉသွမ်းၵူၼ်းထိူၼ်ႇ၊ ၼႂ်းႁူင်းပွႆႇသဵင်ၵေႃႈ ပွႆႇသဵင်မႃးသေႉသွမ်းၵူၼ်းထိူၼ်ႇသေ ယုၵ်ႉယွင်ႈၵူၼ်ဢၼ်မီးသၸႃႇ တေႃႇၶဝ်၊ ၵူၼ်းၵိၼ်ငိုၼ်းလိူၼ်ၶဝ် ၼႂ်းလိၵ်ႈပိုၼ်ၶၢဝ်ႇ ၶဝ်ၵေႃႈ ႁဵတ်းမႃးသေႉသွမ်းၵူၼ်းထိူၼ်ႇ၊ ယႃႉတဝ်ၵဝ်းယုင်ႈႁဝ်း၊ တေၶုတ်းႁၢၵ်ႈၽဝ်ႁူဝ်ပႅတ်ႈ၊ ၵူၼ်းထိူၼ်ႇၸိူဝ်းၼႆႉ ပဵၼ်ၸူၼ်လူင်ႁႃႈပၢၵ်ႇ သမ်ႉဝႃႈၸိူင်ႉၼႆမႃး၊ ၵူၼ်းတႆးၵေႃႈသမ်ႉယုမ်ႇတႄႉ၊ ႁူၵေႃႈဢမ်ႇငိၼ်း၊ တႃၵေႃႈဢမ်ႇႁၼ်၊ ထွမ်ႇပိူၼ်ႈလၢတ်ႈၼၼ်ႉၵွႆးၵွႆး၊ ဢၼ်ၼႆႉ ႁဵတ်းလၢႆးၼွၵ်ႈ လၢႆးၼႂ်းၼၼ်ႉၼႃႇ၊ ၼင်ႇႁိုဝ်တႆးပေႃးတေၵွတ်းၽၢၼ်ၶၢၼ်ၸႂ် ဢမ်ႇမီးႁႅင်းလုၵ်ႉၽိုၼ်ႉၼၼ်ႉ-
ပီ 1962 သိမ်းပႅတ်ႈမႂ်ၸွႆႉ(100) ၸၢင်ႉဢွင်းမႆႉ
ပီ 1979 သိမ်ပႅတ်ႈမႂ် (50)
ပီ 1985 သိမ်းပႅတ်ႈမႂ် ၸွႆႉ(100) ႁေႃႇၶဵၼ်းႁူဝ်
ပီ 1987 သိမ်းပႅတ်ႈမႂ် (75. 35. 25)
ၸိူဝ်းၼႆႉၵႂႃႇ ပဵၼ်မၢၼ်ႈၶဝ်ဝၢင်းၽႅၼ် ယႃႇႁႂ်ႈ ၵူၼ်းဝၢၼ်ႈ ၵူၼ်းမိူင်း ဢိၵ်ႇတၢင်းၵူၼ်းလုၵ်ႉၽိုၼ်ႉၶဝ် ၵူႈၸုမ်းၸုမ်း ယႃႇႁႂ်ႈၶဝ်လႆႈမီးဢဵၼ်မီးႁႅင်း ယိပ်းၵွင်ႈၵၢင်ႇသေ လုၵ်ႉၽိုၼ်ႉမၢၼ်ႈၶဝ်လႆႈၼၼ်ႉယဝ်ႉ။
ပေႃးတေမႃး ထူၵ်းတဝ် ႁႃဢဝ် ဢၼ်လီမၼ်းပုၼ်ႈတႃႇတႆး တေထူၺ်ႈၸႂ်လူမ်လူမ် လႄႈတေလႆႈယူႇသႃႇၵိၼ်သိူဝ်း၊ တေလႆႈပဵၼ်ပေႃႈသၢင်ႇမႄႈၸၢင်း၊ ပဵၼ်သထေး မီးငိုၼ်းဢၼ်ဝႃႈၼၼ်ႉ၊ ၸၢတ်ႈၼႆႉ မုင်ႈမွင်းတိုၼ်းဢမ်ႇႁၼ် သဵၼ်ႈတၢင်းမၼ်းယဝ်ႉ။ တႆးၼႆႉ ပဵၼ်ယူႇယၢမ်းလဵဝ် -"ပၢႆလိူဝ်တႃမွတ်ႇ သမ်ႉၶဝ်ႈထမ်ႈ သမ်ႉၺႃးဝၼ်းလိူၼ်လပ်း" ၼူၵ်ႇတၼ်လူင်းပေႃးပဵၼ်တၢၼ်ႇၼႆႉၼႆႉ- တႆးတေႁဵတ်းႁိုဝ် ၶိုၼ်းပဵၼ်တႆး၊ တေႃႇထိုင်ဝၼ်းမိူဝ်ႈၼႆႉ တႆးၵျၢမ်ႇလၢတ်ႈႁႂ်ႈတႆးတိူၼ်ႇတူဝ် သမ်ႉဝႃႈဢမ်ႇယွမ်းၽွမ်ႉ၊ သမ်ႉတေၵႂႃႇၽွမ်ႉပိူၼ်ႈ သေသေႉသွမ်းၸွမ်းၸုမ်းလုၵ်ႉၽိုၼ်ႉ၊ ၵူၼ်းဢမ်ႇလႆႈလွင်ႈ ပဵၼ်ၸုမ်းၸူၼ်း ဝႃႈၼႆ။
>>ၽိုၼ်ဢိင်~ပိုၼ်းမိူင်းတႆးသဝ်းၶေႃ<<
>> ( တႅမ်ႈတၢင်ႇ
ความคิดเห็น
แสดงความคิดเห็น